{"id":2139,"date":"2020-11-04T11:26:44","date_gmt":"2020-11-04T10:26:44","guid":{"rendered":"https:\/\/ambtirana.esteri.it\/news\/dall_ambasciata\/2020\/11\/l-italia-e-la-memoria-del-4-novembre-2\/"},"modified":"2020-11-04T11:26:44","modified_gmt":"2020-11-04T10:26:44","slug":"l-italia-e-la-memoria-del-4-novembre-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ambtirana.esteri.it\/sq\/news\/dall_ambasciata\/2020\/11\/l-italia-e-la-memoria-del-4-novembre-2\/","title":{"rendered":"Italia dhe p\u00ebrkujtimi i 4 n\u00ebntorit"},"content":{"rendered":"<p>\u00c7far\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebson dita e 4 n\u00ebntorit p\u00ebr Italin\u00eb?<br \/>4 n\u00ebntori \u00ebsht\u00eb dita kur, n\u00eb vitin 1918, mori fund p\u00ebr Italin\u00eb Lufta e Par\u00eb Bot\u00ebrore; nj\u00eb konflikt i gjat\u00eb dhe i p\u00ebrgjaksh\u00ebm q\u00eb e ndryshoi thell\u00ebsisht t\u00eb ardhmen e shteteve europiane dhe ndikoi p\u00ebrfundimisht n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb historin\u00eb e shekullit t\u00eb XX.<\/p>\n<p>Lufta e Madhe ishte p\u00ebrvoja e par\u00eb tragjike kolektive p\u00ebr popullin e ri italian, i cili 45 vite m\u00eb par\u00eb, n\u00eb 1870-n, ishte bashkuar m\u00eb s\u00eb fundi si nj\u00eb Komb.<\/p>\n<p>Gjat\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Par\u00eb Bot\u00ebrore, p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb, t\u00eb gjith\u00eb italian\u00ebt u ndien m\u00eb pran\u00eb nj\u00ebri-tjetrit, duke luftuar t\u00eb gjith\u00eb s\u00eb bashku n\u00ebn t\u00eb nj\u00ebjtin flamur; at\u00eb tringjyr\u00ebsh q\u00eb lindi gjat\u00eb l\u00ebvizjes p\u00ebr bashkim komb\u00ebtar dhe q\u00eb, n\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, u p\u00ebrmbyll n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb natyrshme me fitoren p\u00ebrfundimtare kund\u00ebr ushtris\u00eb austriake dhe me rimarrjen e Trentos dhe Triestes.<\/p>\n<p>T\u00eb gjith\u00eb ne e dim\u00eb sa t\u00eb dhimbshme qen\u00eb vuajtjet q\u00eb pasuan nga tragjedia e Luft\u00ebs s\u00eb Par\u00eb Bot\u00ebrore dhe, n\u00eb ve\u00e7anti, numrin e jet\u00ebve t\u00eb k\u00ebputura n\u00eb mosh\u00eb t\u00eb re: m\u00eb shum\u00eb se 600.000 ushtar\u00eb italian\u00eb humb\u00ebn jet\u00ebn, 8000 nga t\u00eb cil\u00ebt vdiq\u00ebn pik\u00ebrisht k\u00ebtu n\u00eb Shqip\u00ebri.<\/p>\n<p>N\u00ebse, vet\u00ebm p\u00ebr nj\u00eb \u00e7ast, do t\u00eb merrnim parasysh ngjarjet e Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore, numri i sakt\u00eb i ushtar\u00ebve italian\u00eb t\u00eb r\u00ebn\u00eb n\u00eb Shqip\u00ebri \u00ebsht\u00eb rreth 28.000 vet\u00eb.<\/p>\n<p>U varros\u00ebn k\u00ebtu, n\u00eb vendin e shqiponjave, m\u00eb s\u00eb shumti n\u00eb varrezat ushtarake dhe, vet\u00ebm pas p\u00ebrfundimit t\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore, qeveria italiane vendosi t\u2019i kthente n\u00eb atdhe.<br \/>Ishte nj\u00eb operacion shum\u00eb i mundimsh\u00ebm q\u00eb u zhvillua nga viti 1959 deri n\u00eb vitin 1963, i drejtuar nga Gjeneral Bandini, i cili, megjith\u00eb kushtet tejet t\u00eb v\u00ebshtira si pasoj\u00eb e gjendjes politiko-diplomatike t\u00eb atyre viteve, ia doli t\u00eb gjente dhe d\u00ebrgonte n\u00eb Itali eshtrat e rreth 27.000 ushtar\u00ebve t\u00eb r\u00ebn\u00eb.<br \/>Kjo ngjarje e jasht\u00ebzakonshme frym\u00ebzoi edhe shkrimtarin Ismail Kadare n\u00eb romanin \u201cGjenerali i ushtris\u00eb s\u00eb vdekur\u201d.<br \/>Ky angazhim vazhdoi m\u00eb tej n\u00eb vitet \u201890 dhe, faktikisht, mund t\u00eb quhet ende n\u00eb zhvillim e sip\u00ebr.<\/p>\n<p>P\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye, q\u00eb nga viti 1919, n\u00eb Itali, 4 n\u00ebntori kujtohet dhe kremtohet si dita e Forcave t\u00eb Armatosura, kjo p\u00ebr t\u2019i dh\u00ebn\u00eb italian\u00ebve, dhe n\u00eb ve\u00e7anti m\u00eb t\u00eb rinjve, mund\u00ebsin\u00eb q\u00eb t\u00eb reflektojn\u00eb dhe t\u00eb njohin m\u00eb mir\u00eb historin\u00eb dhe Forcat e tyre t\u00eb Armatosura (Forc\u00ebn Tok\u00ebsore, Detare, Ajrore dhe Karabinierin\u00eb), p\u00ebrfshir\u00eb Trup\u00ebn e Roj\u00ebs Financiare.<\/p>\n<p>Forcat e Armatosura italiane jan\u00eb sot nj\u00eb instrument thelb\u00ebsor qoft\u00eb p\u00ebr sigurin\u00eb komb\u00ebtare, qoft\u00eb p\u00ebr politik\u00ebn e jashtme t\u00eb vendit dhe konsiderohen nd\u00ebr ato m\u00eb t\u00eb aftat dhe efikaset n\u00eb panoram\u00ebn e nd\u00ebrlikuar ushtarake nd\u00ebrkomb\u00ebtare n\u00eb evolucion t\u00eb vazhduesh\u00ebm.<br \/>Forcat e Armatosura italiane veprojn\u00eb n\u00eb t\u00eb pest\u00eb sektor\u00ebt operacional\u00eb &#8211; tok\u00eb, det, aj\u00ebr, hap\u00ebsir\u00eb dhe cyber &#8211; duke pasur n\u00eb dispozicion pajisje moderne t\u00eb mir\u00ebmenduara p\u00ebr nj\u00eb personel me p\u00ebrvoj\u00eb t\u00eb gjer\u00eb dhe shum\u00eb t\u00eb specializuar.<\/p>\n<p>M\u00eb shum\u00eb se 15.000 ushtar\u00eb italian\u00eb jan\u00eb t\u00eb angazhuar aktualisht n\u00eb 39 misione, nd\u00ebr t\u00eb cilat 36 nd\u00ebrkomb\u00ebtare n\u00eb 24 vende t\u00eb ndryshme, duke dh\u00ebn\u00eb \u00e7do dit\u00eb kontributin e tyre p\u00ebr nj\u00eb bot\u00eb m\u00eb t\u00eb sigurt.<br \/>Nj\u00eb nga k\u00ebto operacione jasht\u00eb Italis\u00eb po zhvillohet pik\u00ebrisht n\u00eb Afganistan, n\u00eb provinc\u00ebn e Heratit, ku Forcat e Armatosura italiane n\u00eb pes\u00ebmb\u00ebdhjet\u00eb vitet e fundit kan\u00eb humbur 54 ushtarak\u00eb; atje vazhdon bashk\u00ebpunimi, s\u00eb bashku me shum\u00eb vende t\u00eb tjera aleate, p\u00ebr t\u00eb rivendosur paqen dhe stabilitetin n\u00eb nj\u00eb tok\u00eb t\u00eb sfilitur nga lufta, mes t\u00eb cil\u00ebve spikat edhe Shqip\u00ebria p\u00ebr angazhimin dhe kontributin e saj n\u00eb krah t\u00eb Forcave t\u00eb Armatosura shqiptare.<\/p>\n<p>Edhe kjo \u00ebsht\u00eb historia e 4 n\u00ebntorit, e cila p\u00ebrt\u00ebrihet vit pas viti me vlerat e patjet\u00ebrsueshme t\u00eb demokracive tona, ato t\u00eb dy popujve q\u00eb kan\u00eb qen\u00eb gjithmon\u00eb shum\u00eb af\u00ebr, t\u00eb cilat duhet t\u00eb frym\u00ebzojn\u00eb nd\u00ebrgjegjet e kujtdo q\u00eb sot vazhdon t\u00eb punoj\u00eb n\u00eb respektin dhe kujtimin e t\u00eb gjith\u00eb atyre q\u00eb kan\u00eb sakrifikuar jet\u00ebn e shenjt\u00eb duke sh\u00ebrbyer n\u00eb arm\u00eb.<br \/>Vet\u00ebm k\u00ebshtu do t\u00eb jemi t\u00eb sigurt se i japim dy popujve tan\u00eb mund\u00ebsin\u00eb p\u00ebr t\u00eb jetuar t\u00eb tashmen pa r\u00ebn\u00eb n\u00eb gabimet e t\u00eb shkuar\u00ebs dhe duke nd\u00ebrtuar nj\u00eb t\u00eb ardhme si njer\u00ebz t\u00eb lir\u00eb dhe si v\u00ebllez\u00ebr.<\/p>\n<p>Fabrizio Bucci<br \/>Ambasador i Italis\u00eb, Tiran\u00eb<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"resource\/img\/2020\/11\/4_novembre_01.jpg\" alt=\"\" width=\"750\" \/><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"resource\/img\/2020\/11\/4_novembre_02.jpg\" alt=\"\" width=\"750\" \/><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"resource\/img\/2020\/11\/4_novembre_03.jpg\" alt=\"\" width=\"750\" \/><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" src=\"resource\/img\/2020\/11\/4_novembre_04.jpg\" alt=\"\" width=\"750\" \/><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"\u00c7far\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebson dita e 4 n\u00ebntorit p\u00ebr Italin\u00eb?4 n\u00ebntori \u00ebsht\u00eb dita kur, n\u00eb vitin 1918, mori fund p\u00ebr Italin\u00eb Lufta e Par\u00eb Bot\u00ebrore; nj\u00eb konflikt i gjat\u00eb dhe i p\u00ebrgjaksh\u00ebm q\u00eb e ndryshoi thell\u00ebsisht t\u00eb ardhmen e shteteve europiane dhe ndikoi p\u00ebrfundimisht n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb historin\u00eb e shekullit t\u00eb XX. Lufta e Madhe ishte p\u00ebrvoja [&hellip;]","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"tags":[],"class_list":["post-2139","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ambtirana.esteri.it\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2139","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ambtirana.esteri.it\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ambtirana.esteri.it\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ambtirana.esteri.it\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ambtirana.esteri.it\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2139"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ambtirana.esteri.it\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2139\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ambtirana.esteri.it\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2139"}],"wp:term":[{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ambtirana.esteri.it\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2139"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}